Audiofast
Hi-End Studio

Komora bezechowa

Komora bezechowa (ang. anechoic chamber) to pomieszczenie skonstruowane specjalnie do pomiarów akustycznych, tak aby symulowaæ warunki pola swobodnego. W tym celu wszystkie ¶ciany komory bezechowej pokryte s± materia³ami poch³aniaj±cymi. Materia³y poch³aniaj±ce w komorach bezechowych zwykle maj± postaæ ostrych, d³ugich klinów wykonanych z we³ny mineralnej, waty szklanej lub pianki akustycznej. Najczê¶ciej spotyka siê kliny w kszta³cie, który opracowa³ Leo Beranek na Harvardzie w latach 1940-tych. Poniewa¿ ustroje poch³aniaj±ce musz± pokrywaæ tak¿e pod³ogê pomieszczenia, to zazwyczaj w komorze bezechowej rozci±gniêta jest siatka, po której mo¿na siê wewn±trz poruszaæ. Oprócz wysokiego poch³aniania d¼wiêku przez ¶ciany, drugim kluczowym wymaganiem jest wysoka izolacyjno¶æ komory, aby d¼wiêki z zewn±trz nie zak³óca³y pomiarów.

Komory bezechowe maj± szeroki zakres zastosowañ. W szczególno¶ci s± wykorzystywane do badania promieniowania ¼róde³ d¼wiêku (na przyk³ad czêstotliwo¶ciowych charakterystyk przenoszenia g³o¶ników i zestawów g³o¶nikowych) oraz do badañ psychoakustycznych.

Jako¶æ komory bezechowej wyznaczaj± g³ównie dwa parametry. Poziom t³a akustycznego pokazuje na ile skuteczna jest izolacja od d¼wiêków z zewn±trz. Natomiast dolna czêstotliwo¶æ graniczna daje pojêcie o skuteczno¶ci t³umienia fal akustycznych w komorze. W roboczym zakresie czêstoliwo¶ci wspó³czynnik poch³aniania powinien wynosiæ powy¿ej 99%.

Wyt³umienie najni¿szych czêstotliwo¶ci jest trudne do osi±gniêcia. Przyjmuje siê, ¿e do skutecznego poch³oniêcia fali akustycznej kliny wykonane z materia³u t³umi±cego powinny mieæ wysoko¶æ co najmniej 1/4 d³ugo¶ci padaj±cej fali. Pomiar pe³nego pasma akustycznego do 20Hz wymaga bardzo du¿ej objêto¶ci komory oraz bardzo du¿ej wielko¶ci klinów. Nawet dobrej jako¶ci komory maj± doln± czêstotliwo¶æ graniczn± rzêdu 70-90Hz.

W ograniczonym zakresie mo¿liwe jest te¿ wykonywanie pomiarów dla czêstotliwo¶ci poni¿ej dolnej czêstotliwo¶ci granicznej komory. Wymaga to jednak skalibrowania pomiaru dla okre¶lonych pozycji ¼ród³a i mikrofonu oraz dla okre¶lonej charakterystyki kierunkowej ¼ród³a.

Dla uzyskania wysokiej izolacji od otoczenia potrzebne s± odpowiednie techniki budowalne. Typowo stosuje siê masywne, ciê¿kie ¶ciany, materia³y t³umi±ce wokó³ komory oraz specjalne sposoby posadowienia ca³ej konstrukcji. Komora bezechowa mo¿e siê opieraæ na zestawie wibroizolatorów lub na grubej warstwie piasku. Stosuje siê specjalne drzwi zapewniaj±ce wysok± izolacyjno¶æ. Tak¿e sposób wykonania przepustów kablowych do komory musi uwzglêdniaæ potrzebê wysokiej izolacyjno¶ci.

W komorach bezechowych czêsto spotyka siê specyficzne elementy wyposa¿enia takie jak:
- punktowe wsporniki pozwalaj±ce u³o¿yæ tymczasow± pod³ogê
- manipulator pomiarowy
- wyci±garka
- stó³ obrotowy
Wszelkie dodatkowe wyposa¿enie komory musi byæ zaprojektowane z uwzglêdnieniem minimalizacji odbiæ.

Dobrej jako¶ci komora bezechowa jest kosztowna. Z tego wzglêdu ilo¶æ budowanych komór jest niedu¿a. Niewielu producentów zestawów g³o¶nikowych dysponuje komorami bezechowymi. Najlepsze komory s± z regu³y budowane w o¶rodkach akademickich lub badawczych.

Spotyka siê te¿ mniejsze komory bezechowe, które maj± ograniczone zakresy zastosowañ lub te¿ s± wykorzystywane do badania obiektów w zmniejszonej skali.

Osoby przebywaj±ce w komorze bezechowej generalnie odczuwaj± wra¿enie dyskomfortu spowodowane brakiem bod¼ców akustycznych.

Komory bezechowe w Polsce

Jedn± z najlepszych komór bezechowych w Polsce dysponuje Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie. Wed³ug informacji uzyskanych z Laboratorium Akustyki Technicznej AGH (strona internetowa: www.lat.agh.edu.pl) podstawowe parametry komory s± nastêpuj±ce:
- dolna czêstotliwo¶æ graniczna: nie wy¿sza ni¿ 80Hz
- wymiary zewnêtrzne: 10,39 x 10,17 x 9,7 m
- wymiary wewnêtrzne bez klinów: 9,64 x 9,60 x 9,12 m
- wymiary wewnêtrzne z klinami: 7,34 x 7,20 x 6,65 m
- przestrzeñ robocza: 6,90 x 7,20 x 6,65 m
- grubo¶æ ¶cian: 250 mm
- grubo¶æ stropu i pod³ogi: 300 mm
Poziom t³a akustycznego wynosi w ci±gu dnia oko³o 0dB(A). Poziom t³a w nocy to -2dB(A), czyli najni¿sza warto¶æ jak± jest w stanie zmierzyæ wykorzystany przez LAT AGH specjalny niskoszumowy system mikrofonowy - niewykluczone, ¿e rzeczywisty poziom t³a w nocy jest jeszcze ni¿szy. W komorze AGH zastosowano 7700 klinów wykonanych z we³ny mineralnej. Szczegó³y wykonania klinów s± tajemnic± Laboratorium. Pojedynczy klin ma wysoko¶æ 1200 mm a jego podstawa to kwadrat o boku 240 mm.

Komora bezechowa AGH
Komora bezechowa AGH w Krakowie po modernizacji w 2014 roku.
(fot. Laboratorium Akustyki Technicznej AGH.)

Komory bezechowe znajduj± siê te¿ w:
- Gdañsku (Instytut £±czno¶ci),
- £odzi (Oddzia³ Techniki Cieplnej ITC),
- Nowym Kisielinie ko³o Zielonej Góry (Park Naukowo-Technologiczny Uniwersytetu Zielonogórskiego),
- Poznaniu (Uniwersytet im. Adama Mickiewicza),
- Warszawie (Politechnika Warszawska, objêto¶æ komory ok. 250 m3, czêstotliwo¶æ odciêcia ok. 110 Hz, poziom t³a nieprzekraczaj±cy 20 dB(A), kliny o d³ugo¶ci 65 cm wype³nione wat± szklan± w otulinie z p³ótna szklanego).

Najwiêksza komora bezechowa w Polsce by³a wybudowana w latach 1970-tych we Wrze¶ni w firmie Tonsil. Sp³onê³a ona w 2013 roku. Przed po¿arem by³a ona ju¿ nieczynna.

SoundClub
Delta Audio
Strona domowaPomocKontaktZalogujRejestracja
Menu g³ówneBlogFelietonyFirmyGie³daNowo¶ciPoradyRecenzjeReporta¿eS³ownikWywiady
WitrynaO nasNasze us³ugiRegulamin gie³dyO witrynie hifi.plO domenie hifi.plPraca dla hifi.plInformacja o
ciasteczkach
(cookies)
ReklamaCennik reklamyParametry techniczne,
organizacyjne reklamy
Reklama FAQRotacja banerówPorównanie hifi.pl
z pras± drukowan±
Lista aktualnych reklam